Ngược đời: Start-up dùng AI để… ngăn chặn AI?
Khi nỗi lo AI thay thế con người ngày càng lan rộng, một góc nhìn khác đang dần xuất hiện. Humans&, start-up do các cựu nghiên cứu viên từ Anthropic, Google và xAI sáng lập, tin rằng AI nên là công cụ hỗ trợ con người, không phải đối thủ cạnh tranh. Cùng Techie tìm hiểu ngay nhé!
Lời giải cho nỗi lo AI thay thế con người
Andi Peng, đồng sáng lập của Humans& và là cựu nghiên cứu viên tại Anthropic, đã dành nhiều năm tại các phòng thí nghiệm trí tuệ nhân tạo hàng đầu thế giới để cố gắng dạy robot cách cầm nắm các vật thể mong manh và điều hướng trong những môi trường phức tạp. Tuy nhiên, khi nhìn vào sự bùng nổ của các mô hình ngôn ngữ lớn như ChatGPT, cô nhận thấy một xu hướng đáng quan ngại: công nghệ đang được thiết kế để thực hiện các công việc của con người một cách tự động, thay vì giúp con người làm việc tốt hơn.

Cô bác bỏ tư duy phát triển AI theo hướng thay thế hoàn toàn vai trò của con người. Thay vào đó, Humans& tập trung vào việc tạo ra các hệ thống trí tuệ nhân tạo cộng tác, nơi máy móc đảm nhiệm các tác vụ lặp đi lặp lại, cho phép con người tập trung vào tư duy sáng tạo và đưa ra quyết định chiến lược.
Dưới góc nhìn của Peng, AI không nên là một hộp đen tự vận hành mà phải là một công cụ có tính tương tác cao, hiểu được ngữ cảnh và hỗ trợ người dùng hoàn thành công việc hiệu quả hơn. Đây là một sự chuyển dịch quan trọng từ “AI thay thế” sang “AI nhân văn”, đặt con người làm trung tâm của quá trình phát triển công nghệ.
Humans& sẽ là một hệ thống được định hướng thiết kế để trở thành một đối tác, một người trợ lý hiểu rõ ngữ cảnh và cách thức làm việc của từng cá nhân, giúp họ vượt qua các rào cản kỹ thuật để tập trung vào sự sáng tạo thuần túy.
Sức hút từ giới đầu tư và niềm tin vào giá trị thực
Dù là một cái tên mới mẻ, Humans& đã nhanh chóng đạt được mức định giá ấn tượng 4,48 tỷ USD sau khi huy động được 480 triệu USD từ các nhà đầu tư danh tiếng, bao gồm Nvidia và Jeff Bezos. Khoản đầu tư khổng lồ từ các Bigtech và các quỹ đầu tư mạo hiểm khác không chỉ đơn thuần là cuộc chạy đua vũ trang về tài chính. Nó phản ánh một sự thay đổi trong tư duy của giới đầu tư rằng liệu con đường dẫn đến lợi nhuận bền vững nhất có phải là xóa bỏ nhân sự, hay là nâng cao năng suất của họ lên gấp nhiều lần?
Trong bối cảnh các doanh nghiệp đang ráo riết tìm cách cắt giảm chi phí, Humans& đưa ra một đề nghị hấp dẫn hơn: thay vì loại bỏ một nhân viên giàu kinh nghiệm và thay bằng một cỗ máy vô cảm, hãy trao cho nhân viên đó “siêu năng lực” từ AI. Điều này không chỉ giúp duy trì văn hóa doanh nghiệp mà còn khai thác được tối đa những tiềm năng từ con người mà máy móc chưa thể sao chép được.
Cơ chế hoạt động của Humans&
Tại Humans&, công nghệ không được áp đặt từ trên xuống. Startup này đang phát triển các giao diện cho phép hỗ trợ người lao động tham gia trực tiếp vào quá trình huấn luyện máy móc. Thay vì AI tự đưa ra kết quả cuối cùng, hệ thống sẽ đưa ra các gợi ý và chờ đợi sự phê duyệt hoặc tinh chỉnh từ con người.

Quá trình tương tác hai chiều này đảm bảo rằng AI luôn đi đúng hướng và học hỏi được những sắc thái tinh tế trong công việc mà chỉ những người có thâm niên mới hiểu rõ. “Chúng tôi muốn tạo ra một công cụ mà khi bạn sử dụng nó, bạn cảm thấy mình thông minh hơn, nhanh nhẹn hơn, chứ không phải cảm thấy mình đang bị giám sát hay sắp bị thay thế” Peng nhấn mạnh.
Những hoài nghi và bài toán việc làm
Bất chấp những tuyên bố đầy lạc quan, Humans& vẫn phải đối mặt với một thực tế khắc nghiệt. Lịch sử cho thấy các công nghệ tiết kiệm lao động cuối cùng thường dẫn đến việc cắt giảm nhân sự ở quy mô lớn. Liệu ý chí của một startup đơn lẻ có thể chống lại được quy luật vận động của thị trường?
Các chuyên gia cho rằng, thành công của Human& phụ thuộc vào khả năng chứng minh được lợi ích kinh tế từ sự cộng tác giữa người và máy sẽ đem lại nhiều hơn so với tự động hoá thuần tuý. Nếu các công cụ của họ thực sự giúp con người tạo ra nhiều giá trị hơn, thì việc giữ chân người lao động sẽ trở thành một quyết định kinh doanh hợp lý chứ không chỉ là một hành động nhân đạo.
Trận chiến này không chỉ là về mã nguồn hay tham số, mà là về việc định nghĩa lại tương lai thị trường việc làm. Humans& đang đặt cược rằng trong một thế giới tràn ngập AI, giá trị của con người sẽ không mất đi mà sẽ trở nên quý giá hơn bao giờ hết, miễn là họ có những công cụ phù hợp để tỏa sáng.
>>> Xem thêm: Không chỉ có AI, đây là 5 xu hướng công nghệ năm 2026!
