Kỹ sư Sulaiman Ghori vừa có một màn phỏng vấn đáng chú ý về công việc của anh tại xAI. Chỉ 4 ngày sau đó, Ghori đã chính thức mất việc. Vậy thì rốt cuộc, Ghori đã tiết lộ điều gì nhạy cảm về start up AI của Elon Musk? Cùng Techie điểm qua 10 chia sẻ đáng chú ý nhất về xAI!
Chương trình podcast do Ghori làm khách mời là Relentless, được dẫn dắt bởi host Ti Morse. Chủ đề Relentless tập trung là góc khuất của giới khởi nghiệp, công nghệ và đặc biệt là văn hóa làm việc “hardcore” tại các tập đoàn lớn. Chương trình thường mời các kỹ sư và lãnh đạo đầu ngành để chia sẻ về những chi tiết nội bộ vốn hiếm khi được tiết lộ trên truyền thông chính thống.
Sự việc của Sulaiman Ghori càng gây chú ý bởi xAI không phải là một startup thông thường. Được Elon Musk thành lập vào tháng 7/2023, xAI mang sứ mệnh đầy tham vọng là “hiểu rõ bản chất thực sự của vũ trụ” và trực tiếp cạnh tranh với OpenAI thông qua mô hình ngôn ngữ Grok. Với lợi thế khai thác dữ liệu thời gian thực từ nền tảng X và sở hữu siêu máy tính Colossus (một trong những hệ thống AI mạnh nhất thế giới), xAI duy trì một môi trường làm việc cực kỳ bảo mật và kỷ luật. Chính vì vậy, dù chưa rõ nguyên nhân rời đi của Ghori, sự im lặng tuyệt đối từ phía Elon Musk và xAI trước các câu hỏi của tờ Insider là điều hoàn toàn dễ hiểu đối với phong cách quản trị “kín tiếng” vốn có của vị tỷ phú này.
Cuộc trò chuyện gây “chấn động” của Ghori
Dưới đây là 10 điều “thâm cung bí sử” của xAI được tiết lộ bởi Ghori.
1. Trung tâm dữ liệu được xây dựng nhanh nhờ giấy phép tạm thời
Làm thế nào xAI có thể xây dựng các trung tâm dữ liệu với tốc độ thần tốc đến vậy? Câu trả lời của Ghori là: Sử dụng giấy phép tạm thời.
“Đó là cách nhanh nhất để vượt qua các rào cản pháp lý và bắt tay vào xây dựng ngay lập tức,” Ghori cho biết. Anh tiết lộ rằng xAI đã tận dụng các ngoại lệ dành cho các sự kiện lưu động hoặc hội chợ (carnivals) từ chính quyền địa phương.
Host của chương trình, Ti Morse đã đùa rằng: “Vậy xAI thực chất chỉ là một công ty tổ chức hội chợ thôi sao?”. Ghori thản nhiên đáp: “Đúng, một công ty hội chợ”.
2. “Đồng nghiệp” là AI agent
Trong khi các tầm nhìn gia AI thường mơ về một thế giới nơi nhà quản lý điều hành các AI agent thay vì con người, thì tại xAI, điều đó đã thành hiện thực.
Ghori cho biết đội ngũ dẫn dắt việc tái cấu trúc các API sản xuất cốt lõi chỉ gồm 1 người và 20 AI agent. Trong cuộc trò chuyện, anh còn đề cập đến sự bối rối mà các “nhân viên AI” có thể gây ra:
“Nhiều lần tôi nhận được tin nhắn kiểu: ‘Này, người này trong sơ đồ tổ chức báo cáo cho anh mà. Hôm nay anh ấy nghỉ hay sao?’” Ghori kể. “Đó là AI. Một nhân viên ảo.”
Khi không tính “nhân viên AI”, các team của xAI giữ quy mô nhỏ. Ghori cho biết tại thời điểm ra mắt Grok Imagine, team iOS chỉ có 3 người – và anh một trong 3.
Làm việc với “đồng nghiệp AI” là chuyện thường tại xAI
xAI ước tính mỗi lần commit quan trọng vào kho mã nguồn có thể “đáng giá” khoảng 2,5 triệu USD, bởi chỉ một thay đổi đúng chỗ cũng có thể tác động mạnh đến hiệu năng hệ thống và chi phí vận hành.
Vì vậy, khi Sulaiman Ghori nói mình “làm 5 commit trong một ngày”, anh đang dùng cách nói ví von để nhấn mạnh mức độ giá trị của đóng góp kỹ thuật: tính theo cách định giá nội bộ đó, phần việc của anh trong ngày hôm ấy tương đương khoảng 12,5 triệu USD.
4. Elon Musk là người xử lý sự cố
Vai trò của Elon Musk tại xAI không chỉ là CEO mà còn là một chuyên gia xử lý sự cố.
Ghori cho biết khi công ty nhận sản phẩm mới từ những bên như Nvidia, không phải lúc nào mọi thứ cũng hoạt động trơn tru. Khi đó Musk sẽ trực tiếp gọi điện.
“Chúng tôi làm sát cánh với nhau cho đến khi giải quyết xong. Nếu không có ông ấy, việc phản hồi qua lại có thể mất hàng tuần.” Ghori nói.
5. “Treo thưởng” bằng Cybertruck
Ghori chia sẻ về một lời đề nghị đầy bất ngờ từ CEO xAI dành cho các kỹ sư đang lắp đặt hệ thống GPU mới.
Cybertruck được sử dụng làm phần thưởng cho nhân viên
Elon Musk đã ra điều kiện: “Nếu ai có thể vận hành thành công đợt huấn luyện (training run) trên dàn GPU này trong vòng 24 giờ, người đó sẽ nhận một chiếc Cybertruck.”
Kết quả? Một kỹ sư tên Tyler đã thắng cuộc. Ghori cho biết giờ đây anh thường xuyên thấy chiếc Cybertruck của Tyler đậu ngay bên ngoài cửa sổ phòng ăn trưa.
6. Quy trình Onboarding: Tự bơi hoàn toàn
Tại xAI, các đội nhóm vừa ít người vừa không có sự phân định vai trò rõ ràng. Vì vậy, việc làm quen với công việc (onboarding) là một thử thách vì sẽ không có ai hướng dẫn người mới cần làm gì.
Ghori kể, trong ngày đầu tiên, anh chỉ nhận được một chiếc laptop và thẻ ra vào, thậm chí còn chưa được sắp xếp chỗ ngồi cố định.
Sau đó, anh chủ động tìm gặp Greg Yang, đồng sáng lập xAI và cũng là người có ảnh hưởng lớn trong quyết định tuyển dụng anh. Từ cuộc trao đổi này, Ghori mới bắt đầu tham gia phát triển Ask Grok – tính năng hỏi đáp bằng AI trên nền tảng X.
7. Giường và lều trại tại văn phòng
Các công ty của Elon Musk từ lâu đã nổi tiếng với văn hóa “ngủ tại văn phòng”. Từng có thời điểm, bức ảnh Esther Crawford – cựu giám đốc Twitter (nay là X) – ngủ ngay trên sàn trụ sở đã gây bão mạng xã hội.
Sulaiman Ghori tiết lộ rằng xAI cũng đang tiếp nối truyền thống đó khi trang bị đầy đủ buồng ngủ và giường tầng cho nhân viên. Thậm chí, việc dựng lều trong văn phòng là có thật. Ghori kể: “Khi những tấm hình về lều ngủ được lan truyền, bạn bè liên tục gửi chúng cho tôi. Thực tế chúng tôi có lều, nhưng tôi chưa từng thấy nhiều lều được dựng lên cùng lúc đến thế”.
Khi được hỏi ai sẽ là người giải quyết khi Elon Musk phát hiện các vấn đề phát sinh vào đêm muộn, Ghori thẳng thắn: “Bất cứ ai còn thức.”
8. Đặt cược vào “Trình giả lập hành vi con người” (Human emulator)
Ghori làm trong team Macrohard – một cách chơi chữ “đối nghịch” với Microsoft, nơi đang phát triển thứ họ gọi là “human emulators”.
Anh giải thích khái niệm bằng cách liên hệ với Optimus, robot hình người của Tesla. Nếu Optimus thực hiện các hành động vật lý như con người, thì “emulator” sẽ thực hiện hành động số của con người.
Theo Ghori, các “emulator” này sẽ làm mọi thứ mà một người có thể làm khi nhìn màn hình, dùng bàn phím/chuột và ra quyết định.
xAI của Elon Musk tập trung vào human emulator
9. Tesla “nhàn rỗi” có thể trở thành nguồn lực để chạy human emulator
Ghori cho biết xAI muốn triển khai “human emulators” theo kiểu ban đầu là một cách từ từ, sau đó mới phát triển đồng loạt. Mục tiêu là mở rộng lên 1 triệu trình mô phỏng.
Chỉ riêng Bắc Mỹ đã có khoảng 4 triệu xe Tesla. Các xe này “nhàn rỗi” 70 – 80% thời gian. Vậy tại sao không trả tiền cho chủ xe để thuê thời gian sử dụng xe, và chạy emulator trên đó? Đó là cách giúp xAI không cần xây dựng thêm hạ tầng mới.
Đây cũng không phải lần đầu Elon Musk có ý tưởng dùng Tesla “nhàn rỗi” để phục vụ cho việc phát triển AI. Musk từng nói trong cuộc họp cổ đông Tesla vào tháng 11 rằng các phương tiện này có thể tạo ra một “đội hình suy luận AI phân tán khổng lồ”.
10. Các mô hình Grok được lập kế hoạch từ rất sớm
Hiện tại người dùng đang trải nghiệm Grok 4 (ra mắt tháng 7/2025), nhưng đội ngũ xAI đã đi trước một bước rất dài.
Theo Ghori, xAI làm việc với tầm nhìn xa. Vì vậy, Grok-5 thực tế đã được lên kế hoạch và thiết kế từ trước khi anh vào công ty vào tháng 3/2025.
Từ những chia sẻ của Sulaiman Ghori, có thể thấy xAI vận hành như một “xưởng AI” đúng nghĩa: tốc độ triển khai cực nhanh, đội ngũ tinh gọn, văn hoá làm việc cường độ cao và ưu tiên giải quyết vấn đề theo cách thực dụng đến khác thường. Dù việc anh rời công ty chỉ ít ngày sau cuộc phỏng vấn vẫn chưa có lời giải, câu chuyện này phần nào hé lộ cách xAI đang chạy đua để đưa Grok và hạ tầng AI của mình lên quy mô lớn.